Daha fazla bisiklet kullanımı; güvenli altyapı yatırımları, destekleyici yasalar ve yerel yönetim politikaları gerektirir. Ancak bu değişimi tetikleyen ve sürdüren görünmez bir güç daha vardır: Topluluk.
Avrupa Bisiklet Federasyonu'nun (ECF) da vurguladığı gibi, kolektif bisiklet eylemleri sadece bir ulaşım veya eğlence faaliyeti değil, sosyal değişim ve topluluk inşası için güçlü birer araçtır.
Bisiklet kültürünün güçlü olduğu şehirlerden biri olma yolunda Eskişehir, bu dönüşümün canlı örneklerine ev sahipliği yapma potansiyeli bulunduruyor. Kentteki yerel bisiklet gruplarının düzenlediği kitlesel etkinlikler, bireyleri bir araya getirirken, şehir yönetimini daha güvenli ve yaşanabilir bir Eskişehir için harekete geçmeye davet etmektedir.
İşte Eskişehir'de "sayıca güvenlik" ilkesini hayata geçiren, en çarpıcı topluluk bisiklet turu örnekleri:
Critical Mass Eskişehir
San Francisco'dan doğup küresel bir fenomene dönüşen "Critical Mass" (Kritik Kütle) hareketinin Eskişehir'deki karşılığı, platformumuz EsBUP çatısı altında hayat bulmaktadır.
Critical Mass hareketinin temel amacı, trafikte bisikletlilerin varlığını görünür kılmak ve güvenli altyapı talep etmektir. Tıpkı Nairobi'de olduğu gibi, ESBUP'un düzenlediği bu kitlesel turlar, bireylere trafikte güvende hissetme fırsatı sunar ve özellikle altyapının yetersiz olduğu noktalarda bisikletlilerin haklarını savunur.
Yakın zamanda 8.'sı gerçekleştirilen ESBUP turları, düzenli olarak onlarca bisikletlinin bir araya gelmesiyle, bir araya gelmenin sadece arkadaşlıkları pekiştirmekle kalmayıp aynı zamanda kentsel planlamaya dair güçlü bir mesaj verme potansiyelini de ortaya koymaktadır. Bu turlar, şehir yönetiminin sürdürülebilir mobilite planlarına dahil etmesi gereken, sahadan gelen en güçlü çağrılardan biridir.
Pedalımda Özgürlük Bisiklet Turları
Türkiye'de ve dünyada yankı uyandırmış olan "Süslü Kadınlar Bisiklet Turu" (FWBR) her ne kadar 2023 yılında hedeflerine ulaştığını duyurarak sonlansa da, bıraktığı etki ve ilham devam etmektedir. Bu hareket, bisikletin hem pratik hem de şık bir ulaşım şekli olabileceğini göstererek kadın bisikletçilere yönelik kalıplaşmış yargıları yıkmıştır.
Eskişehir’de bu mirası ileriye taşıyan ve platformumuzun üyesi olan Efsun Behhu, bu yıl “Pedalımda Özgürlük Kadın Bisiklet Turu”nu organize etmiştir. Bu etkinlik, Süslü Kadınlar Bisiklet Turu'nun ruhunu yaşatırken, kadın bisikletçilerin güvenliğe ve görünürlüğe olan ihtiyacını yerel düzeyde güçlü bir şekilde dile getirmiştir.
Bu tür kadın odaklı turlar, altyapının özellikle kadın bisikletçileri teşvik edecek şekilde tasarlanması gerektiğini vurgular. Bisikletiyle dışarı çıkan her kadın, sadece kendisi için değil, tüm şehir için daha güvenli ve kapsayıcı bir kentsel ortamın savunucusu haline gelir.
Velesbid Derneği Çarşamba Turnarından Kareler
Topluluk bisiklet gezilerinin gücü sadece büyük organizasyonlarda değil, günlük rutinde de yatmaktadır:
Yerel Grupların Haftalık Turları: Eskişehir’deki başta Velesbid Derneği olmak üzere çeşitli bisiklet gruplarının düzenlediği düzenli haftalık turlar, katılımcılara sürekli bir sosyal bağ ve bisiklet sürme pratiği sunar. Bu turlar, bisikleti bir yaşam tarzı olarak benimseyenler için sürekli motivasyon kaynağıdır ve yeni başlayanlar için deneyim kazanma fırsatıdır.
Resmi Bayram Kortejleri: Milli bayramlarda düzenlenen bisiklet kortejleri ise, bisikletin kurumsal düzeyde kabul gördüğünü ve şehrin kültürel bir parçası haline geldiğini gösteren güçlü bir görseldir. Bu kortejler, bisikletin sadece bir spor değil, ulusal birlikteliğin de bir simgesi olabileceğini kanıtlar.
Milli bayram kortejlerinden bir kare
Eskişehir'deki "Pedalımda Özgürlük" turuna, haftalık turlardan bayram kortejlerine kadar tüm bu toplu eylemler, yalnızca daha çok insanı bisiklete bindirmekten ibaret değildir. Bunlar, yerel halkın kendi şehirlerinin geleceğini şekillendirme arzusunun birer manifestosudur.
Topluluk bisiklet turları, bize şu ana fikri hatırlatır: Bir sokağın, çocukların ve kadınların güvenle bisiklet sürebileceği kadar güvenli tasarlanması, o şehirdeki herkes için faydalıdır.
Eskişehir’deki bisiklet topluluğu, bir araya gelmenin yarattığı mutluluğu, sosyal bağlantıyı ve güvenliği kullanarak, şehrin daha yeşil, daha sessiz ve daha insan odaklı bir mobiliteye doğru dönüşümünün en güçlü savunucusu olmaya devam etmektedir.
Eskişehir Büyükşehir Belediyesi’nin 2026 yılı itibarıyla hayata geçirmeyi planladığı "Araçsız Pazar" uygulaması, modern şehircilik anlayışının en radikal ve heyecan verici adımlarından biri.
İşe bisikletle gitme günleri, bisiklet kullanımının faydalarına dikkat çekmek, bisikletli ulaşımı teşvik etmek ve kentlerin bisiklet dostu politikalar geliştirmesini sağlamak amacıyla dünya genelinde düzenlenen farkındalık etkinlikleridir.
Maalesef kazalar yaşandığında bisikletçiler genellikle "zayıf taraf" olarak görülmekte ve haklarını tam olarak bilememektedir.
Modern bir şehirde ulaşım başarısı, A noktasından B noktasına "tek bir araçla" gidilmesiyle değil, farklı ulaşım araçlarının birbirine ne kadar uyumlu entegre olduğuyla ölçülür.
Eskişehir'in düz yapısı, bisikleti sadece bir hobi değil, aynı zamanda kilit bir ulaşım aracı yapar. Ancak ulaşım tercihleri sadece TL hesaplamalarıyla sınırlı değildir.
